Deprem şiddeti nedir?

Depremlerin yeryüzünde can kaybı, yapı ve tesisler üzerinde oluşturmuş olduğu hasara göre sınıflandırılması " Deprem Şiddeti" adı verilen bir ölçeklemeye göre yapılır. Bu ölçekleme deprem-ölçerlerinin bulunması öncesinde oluşturulmuş, 20. yüz yıl içinde geliştirilmiştir. Şiddet, büyüklükten farklı olarak, doğrudan yeryüzü zemin yapısı ve yapılaşma koşullarıyla

ilişkilidir. Deprem şiddetini ölçmede birçok yöntem ( Rossi-Forel, Mercalli -Sieberg ,Omori-Cancani,Mercalli-Cancani,Değiştirilmiş Mercalli, Medvedev- Sponheur- Karnik ve Japon yöntemleri) bulunmakla birlikte yaygın uygulananı Mercalli yöntemidir. Değiştirilmiş Mercalli ölçeklemesinde 12 aşama vardır.

Şiddet 1 : İnsanlar tarafından hissedilemez, sadece deprem-ölçerler kaydedebilir.

Şiddet 2 : Asılı eşyalar sallanır.

Şiddet 3 : Yapıların içindekiler tarafından hissedilebilir, asılı eşyalar ve duran motorlu araçlar sallanabilir, süresi algılanabilir.

Şiddet 4 : Pencere ve kapılar ile duran motorlu araçlar sallanır, duvarlarda gıcırdamalar oluşur, yapıların içinde ve açık alanda hissedilebilir.

Şiddet 5 : Herkes tarafından hissedilebilir, eşyalar düşer, cam eşyalar kırılır, sıvalar çatlayabilir/dökülebilir, ağaçlar, direkler ve yüksek binalar sallanır, sallantının yönü izlenebilir, bahçe duvarları yıkılabilir.

Şiddet 6 : Herkes tarafından hissedilir, yürümek zorlaşır, ağır eşyalar kayar ve kitaplar raflardan dökülebilir, sıvalar dökülür,bazı yapılar yıkılabilir.

Şiddet 7 : Ayakta durmak güçleşir, eşyalar hasar görür, sıva ve yapı dekorasyon malzemeleri dökülür ve kırılır; yapılarda çatlamalar ve hasar, su birikintilerinde çamurlanma oluşur.

Şiddet 8 : Binalarda hasar ve kısmi yıkılma oluşur, su kuleleri ve bacalar yıkılır, ağır eşyalar devrilir; kumlu ve suya doygun zeminlerde sıvılaşma ( kum fışkırmaları), yüzeyde faylanmalar ve heyelanlar gelişir; su kaynakları debisi ve sıcaklığı değişir.

Şiddet 9 : Yapıların çoğunda hasar ve yıkılma olur; zeminde büyük çatlak ve yarılmalar ve kum fışkırmaları meydana gelir; yeraltı boru sistemleri kırılır.

Şiddet 10 : Yapıların çoğu yıkılır, betonarme yapılarda büyük hasar ve kırılma başlangıcı izlenir, barajlarda büyük hasar ve çatlamalar oluşur, zeminde büyük çatlaklar oluşur, raylar bükülür, kütle kaymaları ve sıvılaşma gelişir.
Şiddet 11 : Çok az yapı yıkılmadan kalabilir, köprüler yıkılır, yer( kütle) kaymaları oluşur, yer-içi boru sistemlerinin tümü devre dışı kalır. Şiddet

12 : Tüm yapılar yıkılır, coğrafya değişir, yüzeyde deprem dalgalarının ilerleyişi izlenir.